ၶိူင်ႈႁဵတ်းၽိူၼ်တူၼ်ႈမႆႉ - လွၵ်းလၢႆးၸႂ်ႉတိုဝ်းမၼ်းလႄႈ ၽွၼ်းလီမၼ်း ႁႂ်ႈပေႃးၵုမ်ႇထူၼ်ႈ

ၶိူင်ႈႁဵတ်းၽိူၼ်တူၼ်ႈမႆႉ :

ၽိုၼ်လိၵ်ႈ ဢၼ်ၼႄပၼ် လွင်ႈၸႂ်ႉတိုဝ်း လႄႈ ၽွၼ်းလီမၼ်း ႁႂ်ႈၵုမ်ႇထူၼ်ႈ

ၼိူင်ႈဢၼ် ၶိူင်ႈႁဵတ်းထႅဝ်ၽၵ်းယိူဝ်ႈၼၢင်းၶဵဝ် ပဵၼ်ၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈ ဢၼ်ၶိုၵ်ႉတွၼ်း ဢၼ်ၸႂ်ႉတိုဝ်း တႃႇႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ၽိူၼ်ၽုၵ်ႇသွမ်ႈ ဢၼ်လမ်ႇလွင်ႈ တႃႇတႄႇၽုၵ်ႇသွမ်ႈ ၼႂ်းတူင်ႇဝူင်း ဢၼ်ၵုမ်းၵမ်ဝႆႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၽိူၼ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ဢဝ်ၶူဝ်းၶွင် ဢၼ်ၶၢမ်ႇႁိုင် မိူၼ်ၼင်ႇ ပလၢတ်ႉသတိတ်ႉ ဢမ်ႇၼၼ် ၶူဝ်းၶွင် ဢၼ်ၸၢင်ႈယႃႉၵဝ်း တူဝ်မီးၸႂ်သေ ႁဵတ်းဝႆႉလႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ မၼ်းၶၢမ်ႇလႆႈ ၵၢၼ်ၽုၵ်ႇသွမ်ႈလၢႆလၢႆလွင်ႈ။

ၽိူၼ်တူၼ်ႈမႆႉၼႆႉ ၵႆႉၸႂ်ႉတိုဝ်း တီႈႁူင်းၽုၵ်ႇသွမ်ႈ လႄႈ ႁွင်ႈမၢၼ်ႇ တႃႇၽုၵ်ႇသွမ်ႈ တူၼ်ႈမႆႉဢွၼ်ႇ ၵွၼ်ႇပႆႇဢဝ်ၵႂႃႇ တီႈသူၼ်ပိုတ်ႇ။ ၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈၼႆႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ လၢႆးႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈ ႁဵတ်းၵၢၼ် ႁင်းမၼ်းသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈ တႅတ်ႈတေႃး ၽဵင်ႇပဵင်းၵၼ် လႄႈ ႁဵတ်းဢွၵ်ႇလႆႈ ၼမ်လႄႈ ဢမ်ႇမီးဢမ်ႇပဵၼ် တႃႇၵၢၼ်ၽုၵ်ႇသွမ်ႈ ၵၢပ်ႈပၢၼ်မႂ်ႇ။

ၽၢင်ႁၢင်ႈပိူင်လူင် ၶိူင်ႈႁဵတ်းထူင်ၽုၵ်ႇသွမ်ႈ

1. လွင်ႈတႅတ်ႈၼႅတ်ႈသုင်လႄႈ လွင်ႈႁဵတ်းၵၢၼ်ႁင်းၶေႃ
ၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ မီးဝႆႉ ၶိူင်ႈႁဵတ်းႁၢင်ႈ ဢၼ်ၶိုတ်းၵၢပ်ႈ လႄႈ ၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈ ဢၼ်ၶွမ်ႇပိဝ်ႇထႃႇ ၵုမ်းထိင်းလႆႈၼၼ်ႉသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ထရႄႉ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ႁဵတ်းဢွၵ်ႇလႆႈ ၸွမ်းၼင်ႇ တၢင်းယႂ်ႇ ဢၼ်တႅတ်ႈၼႅတ်ႈ လႄႈ ႁႂ်ႈမိူၼ်ၵၼ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

2. ၶူဝ်းၶွင်ၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ
ၽိူၼ်ၽုၵ်ႇသွမ်ႈၼႆႉ ဢဝ်ၶူဝ်းၶွင်လၢႆလၢႆမဵဝ်းသေ ႁဵတ်းလႆႈ မိူၼ်ၼင်ႇ -
ပလၢတ်ႉသတိတ်ႉ - ၼမ်ႉၼၵ်းမဝ် ၶၢမ်ႇႁိုင် ၸႂ်ႉလႆႈၶိုၼ်း။

3. ပိူင်ၾၢင် Tray ဢၼ်ၸၢင်ႈႁဵတ်းႁႂ်ႈမၼ်းထုၵ်ႇၸႂ်
ၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ ႁဵတ်းဢွၵ်ႇလႆႈ ထရႄႇ ဢၼ်မီး သႅၼ်းလၢႆလၢႆမဵဝ်း လႄႈ တၢင်းလိုၵ်ႉလၢႆလၢႆဢၼ် ႁႂ်ႈထုၵ်ႇမႅၼ်ႈၸွမ်း ၽုၵ်ႇသွမ်ႈ လႄႈ လွင်ႈလူဝ်ႇၽုၵ်ႇသွမ်ႈ ဢၼ်ဢမ်ႇမိူၼ်ၵၼ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

4. လွင်ႈၸႂ်ႉတိုဝ်းႁႅင်းၾႆးၾႃႉ
ၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈပၢၼ်မႂ်ႇၼႆႉ ႁဵတ်းဝႆႉ တႃႇတေၸႂ်ႉတိုဝ်းႁႅင်းဢေႇသေဢမ်ႇၵႃး ႁဵတ်းဢွၵ်ႇလႆႈၼမ်သေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈမၼ်းဢမ်ႇလူဝ်ႇသဵင်ႈငိုၼ်းၼမ်လႄႈ ဢမ်ႇႁဵတ်းႁႂ်ႈသိင်ႇဝႅတ်ႉလွမ်ႉလူႉလႅဝ်။

5. ႁဵတ်းၵၢၼ်ငၢႆႈ
ၽူႈၸႂ်ႉတိုဝ်း ဢၼ်ၸႂ်ႉတိုဝ်းလႆႈငၢႆႈငၢႆႈၼၼ်ႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၽူႈႁဵတ်းၵၢၼ်ၶဝ် ၵုမ်းထိင်းလႆႈ လွင်ႈတမ်းဝၢင်း လူၺ်ႈ ၵၢၼ်ၽိုၵ်းၽွၼ်ႉ ဢၼ်ဢေႇသုတ်းသေ လူတ်းယွမ်းပၼ် ၵႃႈၸႂ်ႉၸၢႆႇ ၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ် လႄႈ လွင်ႈၽိတ်းပိူင်ႈ ၵူၼ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

လွင်ႈၸႂ်ႉတိုဝ်းၶိူင်ႈႁဵတ်းၽိူၼ်တူၼ်ႈမႆႉ

1. ၵၢၼ်ႁဵတ်းၵၢၼ် ႁူင်းၽုၵ်ႇသွမ်ႈ လႄႈ ႁူင်းႁေႃမၢၼ်ႇ
ၽိူၼ်ၽုၵ်ႇသွမ်ႈ တူၼ်ႈမႆႉၼႆႉ ၸႂ်ႉတိုဝ်းၼမ်ၼႃႇ တီႈႁူင်းၽုၵ်ႇသွမ်ႈ တူၼ်ႈမႆႉ ၵူႊမဵဝ်းမဵဝ်း တႄႇဢဝ် ၽၵ်းယိူဝ်ႈၼၢင်းၶဵဝ် လႄႈ မၢၵ်ႇမႆႉ တေႃႇထိုင် မွၵ်ႇႁၢင်ႈၶိူင်ႈ ၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။ ၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈၼႆႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ထရႄႉ တႃႇၶူဝ်းၶွင်ၸိူဝ်းၼႆႉ ဢမ်ႇၵိုတ်းဢမ်ႇလိုဝ်ႈ။

2. ၵၢၼ်ၽုၵ်ႇသွမ်ႈ တႃႇၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီး
သူၼ်ႁႆႈၼႃး ဢၼ်ယႂ်ႇလူင်ၼၼ်ႉ လႆႈၼမ်ႉတွၼ်းၽွၼ်းလီ တီႈလွင်ႈၽဵင်ႇပဵင်း ဢၼ်ထရႄႉၸိူဝ်းၼႆႉ ႁဵတ်းပၼ်ၼၼ်ႉသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈတူၼ်ႈမႆႉ ၶိုၼ်ႈယႂ်ႇမႃး ဢမ်ႇလႅၵ်ႈလၢႆႈလႄႈ လႆႈၼမ်ႉတွၼ်းၼမ်မႃး။

3. ၵၢၼ်ၽုၵ်ႇသွမ်ႈၼႂ်းဝဵင်း
ယွၼ်ႉၵၢၼ်ၽုၵ်ႇသွမ်ႈ ၼႂ်းဝဵင်းလူင် လႆႈၸိုဝ်ႈသဵင်မႃးလႄႈ ၽိူၼ်ၽုၵ်ႇသွမ်ႈ ဢၼ်ဢဝ်ၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ ႁဵတ်းဢွၵ်ႇမႃးၼၼ်ႉ ပဵၼ်ဢၼ်လမ်ႇလွင်ႈ တႃႇသူၼ်မွၵ်ႇ ၼိူဝ်လင်ႁိူၼ်း လႄႈ ၶူင်းၵၢၼ်ၽုၵ်ႇသွမ်ႈ ဢၼ်တင်ႈဝႆႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

4. ၵၢၼ်ၶူၼ်ႉၶႂႃႉ လႄႈ ၵၢၼ်ပူၵ်းပွင်
သုၼ်ၵၢၼ်ၶူၼ်ႉၶႂႃႉ ၵၢၼ်ၽုၵ်ႇသွမ်ႈၶဝ် ၸႂ်ႉတိုဝ်း ၽိူၼ်တူၼ်ႈမႆႉ တႃႇၸၢမ်းတူၺ်း တူၼ်ႈမႆႉမႂ်ႇ လႄႈ လွၵ်းလၢႆးၽႄႈတိူၼ်း။

ၽွၼ်းလီၸႂ်ႉတိုဝ်းၶိူင်ႈႁဵတ်းထႅဝ်ၽၵ်းယိူဝ်ႈၼၢင်းၶဵဝ်

1. ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၵၢၼ်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇ တိူဝ်းမႃး
လွင်ႈႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ထရႄႇ ဢၼ်ၸႂ်ႉတိုဝ်း ဢွမ်လူမ်းၼၼ်ႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီး ႁဵတ်းဢွၵ်ႇလႆႈ ထရႄႇ ၼပ်ႉႁူဝ်ႁဵင် ၼႂ်းၶၢဝ်းယၢမ်းပွတ်းသေ ထုၵ်ႇမႅၼ်ႈၸွမ်း ၶၢဝ်းယၢမ်း ဢၼ်ၵူၼ်းလူဝ်ႇ ၼမ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

2. လွင်ႈၸႂ်ႉၸၢႆႇငိုၼ်း
ၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈၼႆႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ လွင်ႈပိုင်ႈဢိင် ၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ် လူၺ်ႈမိုဝ်း ယွမ်းလူင်းသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၵႃႈၸႂ်ႉၸၢႆႇ တႃႇႁဵတ်းၵၢၼ် ယွမ်းလူင်း။ လိူဝ်ၼၼ်ႉ ထရႄႉဢၼ်ၸႂ်ႉလႆႈၶိုၼ်းၼၼ်ႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵႃႈၸႂ်ႉၸၢႆႇ ယွမ်းလူင်းထႅင်ႈ ၸွမ်းၶၢဝ်းယၢမ်း။

3. ႁဵတ်းႁႂ်ႈပၢႆးယူႇလီတူၼ်ႈမႆႉလီမႃး
ၽႅၼ်ႇဢၼ်မိူၼ်ၵၼ်ၼၼ်ႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ တၢင်းၵႆ လႄႈ ႁၢၵ်ႈမၼ်း ၽဵင်ႇပဵင်းၵၼ် တႃႇတူၼ်ႈမႆႉ ႁႂ်ႈတူၼ်ႈမႆႉ မီးပၢႆးယူႇလီ လႄႈ ၽုၵ်ႇသွမ်ႈ လႆႈလီ။

4. လွင်ႈမိုတ်ႈၵိုဝ်းၸမ်ၸႂ်
ၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈ ဢၼ်ၸႂ်ႉတိုဝ်း ၶူဝ်းၶွင် ဢၼ်ၸၢင်ႈယႃႉၵဝ်းလႆႈ ၼႂ်းတူဝ်မီးၸႂ်ၼၼ်ႉ ၸွႆႈလူတ်းယွမ်းပၼ် ပလၢတ်ႉသတိတ်ႉ ဢၼ်ပႅတ်ႈလၢႆၼၼ်ႉသေ ႁႂ်ႈမၼ်း ၵိုင်ႇငၢမ်ႇၵၼ်တင်း လၢႆးႁဵတ်းသၢင်ႈ ၵၢၼ်ၽုၵ်ႇသွမ်ႈ ဢၼ်မၼ်ႈၵိုမ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

5. လွင်ႈၶိုၼ်ႈယႂ်ႇ
ၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီးၶဝ် ၸၢင်ႊဢဝ်ၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ ႁဵတ်းၵၢၼ် ႁႂ်ႈယႂ်ႇမႃး ငၢႆႈငၢႆႈလူမ်လူမ်သေ တေၸၢင်ႊၵမ်ႉထႅမ်ပၼ် လွင်ႈလူဝ်ႇ တႃႇၶႂၢၵ်ႈၼႃႈၵၢၼ် ၽုၵ်ႇသွမ်ႈၼၼ်ႉယူႇ။

တေႁဵတ်းႁိုဝ်လိူၵ်ႈၶိူင်ႈႁဵတ်းထႅဝ်ၽၵ်းယိူဝ်ႈၼၢင်းၶဵဝ် ဢၼ်ထုၵ်ႇမႅၼ်ႈ?

1. ၼမ်ႉၵတ်ႉႁဵတ်းဢွၵ်ႇ
လိူၵ်ႈဢဝ်ၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈ ဢၼ်ထုၵ်ႇမႅၼ်ႈၸွမ်း လွင်ႈႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ဢၼ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇလူဝ်ႇၼၼ်ႉ။ သူၼ်ၽုၵ်ႇသွမ်ႈ လႄႈ ႁူင်းၽုၵ်ႇသွမ်ႈ ဢၼ်ယႂ်ႇလိူဝ်ၼၼ်ႉ တေၸၢင်ႊလူဝ်ႇ ပိူင်ၾၢင် ဢၼ်မီးၼမ်ႉၵတ်ႉ သုင်ၼၼ်ႉယူႇ။

2. လွင်ႈၵိုင်ႇငၢမ်ႇၶူဝ်းၶွင်
ႁႂ်ႈမၼ်ႈၸႂ်ဝႃႈ ၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈၼႆႉ ႁဵတ်းၵၢၼ်လႆႈၸွမ်း ၶူဝ်းၶွင် ဢၼ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ထုၵ်ႇၸႂ်ၼၼ်ႉ ဢမ်ႇဝႃႈ ပလၢတ်ႉသတိတ်ႉ ဢမ်ႇၼၼ် ၶူဝ်းၶွင် ဢၼ်ၸၢင်ႊယႃႉၵဝ်း တူဝ်မီးၸႂ်ၼၼ်ႉ။

3. လွင်ႈႁဵတ်းႁႂ်ႈမၼ်းထုၵ်ႇၸႂ်
လိူၵ်ႈဢဝ်ၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈ ဢၼ်ပၼ်သုၼ်ႇ တႃႇႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ပိူင်ၾၢင် ထရႄႇ ႁႂ်ႈထုၵ်ႇမႅၼ်ႈၸွမ်း ၽုၵ်ႇသွမ်ႈ လႄႈ လွၵ်းလၢႆးၽုၵ်ႇသွမ်ႈ ဢၼ်ဢမ်ႇမိူၼ်ၵၼ်ၼၼ်ႉ။

4. လွင်ႈၸႂ်ႉတိုဝ်းႁႅင်းၾႆးၾႃႉ
ဝႆႉပဵၼ်ပိူင်ယႂ်ႇ ၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈ ဢၼ်မီး ၽွၼ်းလီ တႃႇလူတ်းယွမ်း ၵႃႈၸႂ်ႉၸၢႆႇ တႃႇႁဵတ်းၵၢၼ် ၶၢဝ်းယၢဝ်း။

5. ၵမ်ႉၸွႆႈဝၢႆးၶၢႆယဝ်ႉ
လွင်ႈႁဵတ်းသၢင်ႈ ဝၢႆးၶၢႆယဝ်ႉ ဢၼ်ယုမ်ႇယမ်လႆႈ ဢိၵ်ႇပႃး လွင်ႈမႄးၵုမ်းလုမ်းလႃး လႄႈ လွင်ႈမီးၶိူင်ႈၶူဝ်း တႃႇႁဵတ်းၵၢၼ် ဢၼ်ဢမ်ႇၵိုတ်းဢမ်ႇလိုဝ်ႈၼၼ်ႉ ပဵၼ်လွင်ႈလမ်ႇလွင်ႈတေႉတေႉ။

ၵွပ်ႈသင် လူဝ်ႇလူင်းတိုၼ်း ၼႂ်းၶိူင်ႈႁဵတ်း ၽိူၼ်ၽုၵ်ႇသွမ်ႈ?
လူင်းတိုၼ်းၼႂ်း ၶိူင်ႈႁဵတ်းထႅဝ်ၽၵ်းယိူဝ်ႈၼၢင်းၶဵဝ် ပဵၼ်ၵၢၼ်ၽႅၼ်ၵၢၼ် တႃႇၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီး ၽၢႆႇၽုၵ်ႇသွမ်ႈ ဢၼ်ယိူင်းဢၢၼ်း တႃႇႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၵၢၼ်ငၢၼ်းၶဝ် ၶိုတ်းၵၢပ်ႈၶိုတ်းပၢၼ်။ လူၺ်ႈၼမ်ႉၵတ်ႉ တႃႇႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၵၢၼ်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ၶိုၼ်ႈယႂ်ႇ ႁႂ်ႈမိူၼ်ၵၼ် လႄႈ ၸွႆႈထႅမ် ႁႂ်ႈႁဵတ်းသၢင်ႈလႆႈ ႁႂ်ႈမၼ်ႈၵိုမ်းၼၼ်ႉသေ ၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈဢၼ်ၼႆႉ ၼႄလႆႈဝႃႈ ပဵၼ်ၶူဝ်းၶွင် ဢၼ်မီးၵႃႈၶၼ် ၼႂ်းၵၢၼ်ၽုၵ်ႇသွမ်ႈ ဢၼ်ၶေႉၶဵင်ႇၵၼ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။